80. Əbəsə surəsi

Əbəsə (Qaşqabağını tökdü) surəsi

(Məkkədə nazil olmuşdur, 42 ayədir)

Mərhəmətli, rəhmli Allahın adı ilə!
1 - (Peyğəmbər) qaşqabağını töküb üzünü çevirdi.
2 - Yanına korun (Abdullah ibn Ümmi-Məktumun) gəlməsindən dolayı.
3 - Nə bilirsən, bəlkə də, o (səndən islama dair soruşub öyrənəcəkləri ilə) təmizlənəcəkdir!
4 - Yaxud öyüd dinləyəcək və bu öyüd ona fayda verəcəkdir!
5 - (Var dövlətinə güvənib sənin öyüd-nəsihətinə qulaq asmağa) ehtiyac hiss etməyənə (dövlətliyə) gəldikdə,
6 - Sən üzünü ona tərəf çevirirsən (onun sözünə qulaq asırsan).
7 - Onun (küfrdən) təmizlənməsindən sənə nə?!
8 - Yüyürə-yüyürə sənin yanına gələn
9 - Və (Allahdan) qorxan kimsəyə gəldikdə isə,
10 - Sən ondan üz çevirirsən!
11 - Xeyr! (Belə yaramaz, bir daha belə etmə). Həqiqətən, bu (ayələr) bir öyüd-nəsihətdir.
12 - Kim istəsə, ondan öyüd alar.
13 - (Bu Quran Allah dərgahında) çox möhtərəm (mötəbər) səhifələrdə -
14 - (Qədir-qiyməti) yüksək (şanı uca), tərtəmiz səhifələrdədir (Şeytan onlara toxuna bilməz).
15 - (O, Allahla peyğəmbərlər arasında olan) elçi mələklərin əlləri ilə (lövhi-məhfuzdan köçürülür, yaxud o, elçi mələklərə etibar edilmişdir).
16 - (O mələklər ki, Allahın yanında) çox möhtərəm, (Allaha) çox mütidirlər.
17 - Ölsün (kafir) insan! O nə nankordur!
18 - (Bu təkəbbür onda hardandır? Allah) onu hansı şeydən yaratdı?
19 - (Allah onu bir qətrə dəyərsiz) nütfədən yaratdı, ona biçim verdi.
20 - Sonra onun üçün (ana bətnindən çıxış) yolunu asanlaşdırdı.
21 - Sonra onu öldürüb qəbrə qoydu.
22 - Sonra da istədiyi vaxt onu dirildəcəkdir.
23 - Xeyr, (insan Allahın) ona buyurduğunu hələ yerinə yetirməmişdir.
24 - İnsan hələ bir yeməyinə baxsın! (Görsün ki, ona necə ruzi verdik).
25 - Həqiqətən, Biz yağışı bol yağdırdıq.
26 - Sonra yeri gözəl yaratdıq (yaxşı yardıq),
27 - Belə ki, orada dən (dənli bitkilər) göyərtdik;
28 - Üzüm və yonca;
29 - Zeytun və xurma (bağları);
30 - (Ağacları bir-birinə) sarmaşan bağçalar;
31 - (Növbənöv) meyvələr və ot (ələf) yetişdirdik.
32 - (Bütün bunlar) sizin və heyvanlarınızın istifadəsi üçündür!
33 - Nəhayət, qulaqları kar edən (o dəhşətli səs) gələndə (İsrafil surunu çalanda);
34 - O gün insan qaçacaq öz qardaşından;
35 - Anasından, atasından;
36 - Zövcəsindən və oğullarından!
37 - O gün onlardan hər birinin istənilən qədər işi olacaqdır! (Hər kəs öz hayında olacaq, heç kəs heç kəsin halından xəbər tutmayacaqdır).
38 - O gün bir çox üzlər parlayacaq,
39 - Güləcək, sevinəcəkdir.
40 - O gün bir çox üzlərə isə toz-torpaq qonacaq,
41 - Onları zülmət (yaxud his) bürüyəcəkdir.
42 - Onlar (pis əməllərə uyan) kafirlər, pozğunlardır!


Saglamolun.Az

.
Загрузка...
.

Şərhlər  

#1 Gunel 25.04.2014 16:44
"Əbəsə" surəsinin ilk yeddi ayəsi varlılara və zəngin insanlara onların mal-dövlətinə görə meyilli olan, sonsuz ehtiram bəsləyərək, hörmətlə yanaşan, amma kasıb, yoxsul və fağır insanlara aşağı gözlə baxan, onları əskik və dəyərsiz sayan bir şəxsin əməlinə etiraz olaraq nazil olmşdur.
Lakin bəziləri bu ayələrin Peyğəmbərin (s) haqqında nazil olmasına diqqət yönəldərək bu haqqda bir sıra əsassız iddialar irəli sürmüşlər. Belə ki, onlar İbn Abbas, Aişə və başqalarının rəvayətlərinə istinad edərək, söylənilən ayənin Peyğəmbərlə (s) birbaşa əlaqəli olduğuna təkid edirlər. Guya ki, bir gün Həzrət Məhəmməd (s) kafir və müşriklərin rəhbərlərini İslam dininə dəvət etmək məqsədilə söhbətə məşğul olduğu zaman, İbn Ümm Məktum adlı bir kor kişi onların yanına gələrək, Peyğəmbərdən (s) ona öz dini haqqında məlumat verməyi tələb etdi. O, bu istəyində olduqca israrlı və inadlı idi. Amma Peyğəmbər (s) kor kişinin istəyinə etiraz əlaməti olaraq, üzünü turşudub, bir daha ona etina etmədi. Elə bu vaxt Allah tərəfindən "Əbəsə" surəsinin ilk yeddi ayəsi nazil olaraq, Peyğəmbəri (s) bu hərəkətinə görə danladı. Nəticədə o, öz əməlinə peşman olub, kor kişidən üzr istəyərək, ona nəvaziş göstərdi.
Halbuki, bu rəvayət bir çox cəhətdən səhih və düzgün sayıla bilməz:
1) Söylənilən rəvayət mənbə və sənəd baxımından etibarlı deyildir. Çoxsaylı məşhur islam alimləri bu hədisə etina olunmamasına təkid etmişlər (Fəxri Razi," İsmətül- ənbiya", səh 137; Şeyx Tusi, "Ət-tibyan fi təfsiril- Quran", c10, səh 269; Seyyid Mürtəza, "Tənzihül-ənbiy a", səh 65). Çünki hədisi söyləyən şəxslər onu etibarlı və səlahiyyətli mənbəyə əsaslandırmamış və həmçinin rəvayəti nəql edənlərin arasında tanınmamış və kimliyi məlum olmayan şəxslər də mövcuddur. Belə ki, iddia edilən hadisənin baş verdiyi zamana ən yaxın yaşamış və onu sonrakı nəsilə rəvayət etmiş şəxslər, İbn Abbas və Aişədir ki, onlar da, o vaxt ya dünyaya gəlməmiş və yaxud da, südəmər uşaq olmuşdur (Əllamə Bəlaği, "Əl-hüda ila dinil-Mustəfa", c7, səh 193-194).
3) İşarə olunan ayələr xitab etdiyi şəxsi qaraqabaq, adamayovuşmaz, qatı və tünd xasiyyətli bir insan kimi tanıdır. Bir halda ki, tarix boyu belə bir xüsusiyyət nə Quran, nə Peyğəmbərin (s) dostları və nə də düşmənləri tərəfindən ona nisbət verilməmişdir. (Fəxr Razi, "İsmətül- ənbiya",səh137) Həqiqətdə, o dövrün insanları Peyğəmbərin (s) gözəl əxlaqa malik olduğuna və mehriban həmsöhbət olduğuna həmişə etiraf etmişlər. Bir sıra müfəssirlərin yazdıqlaına əsasən o Həzrət (s) insanlara qarşı o qədər səmimi və məhəbbətlə davranırdı ki, hətta əl görüşdükdə belə öz əlini qarşı tərəfin əlindən əvvəl geri çəkməzdi ki, bəlkə onun xətrinə dəyə bilər. Bəs necə ola bilər ki, İslam dinini öyrənmək məqsədilə gələn şəxsə qarşı etinasızlıq və hörmətsizlik etsin? Bütün ilahi peyğəmbələr heç zaman xalqı onlardan uzaqlaşdıracaq əməllərə əl atmırlar. Çünki, belə hərəkətlər onların vəzifələrinin naqis və natamam qalmasına gətirib çıxarır ki, bu da öz nöbəsində yol verilməzdir. (Şeyx Tusi, "Ət-tibyan fi təfasirul-Quran ", c. 10, səh. 269; Seyyid Mürtəza, "Tənzihül- Ənbiya", səh. 66)
4) Söylənilən ayələr tənqid etdiyi şəxsi zəngin və varlı insanlara meyllı olmaqda, amma yoxsul və kasıb xalqa etinasızlıq etməkdə təqsirləndirir.
Halbuki, Həzrət Məhəmməd (s) belə xüsusiyyətə malik deyildi. O, daim yoxsul insanlara qarşı daha da mehriban davranlrdı. Və həyatı boyu insanları var-dövlətlərin ə qiymətləndirməd i. (Fəxr Razi," İsmətül- ənbiya", səh137)
5) Bəzi islam alimlərinin fikrinə görə, "Əbəsə" surəsinin ilk yeddi ayəsində Allah- Taala olduqca şiddətli, sərt və kəskin şəkildə öz hiddətini izhar edərək, kor kişiyə ehtiramsızlıq edən şəxsi, tənqid atəşinə tutmuşdur. Çünki ayələrdəki danlaqlardan əlavə, ilk iki ayədə məzəmmət olunan şəxsin adı çəkilməmişdir. Bu da onu aşkarlayır ki, Allah- Taala bu şəxsdən üz çevirmiş və ona nifrət etdiyi üçün adını çəkməmiş və ona işarə belə etməmişdir. Sonra isə son iki ayədə ona müxaciət edərək, birbaşa ağır şəkildə məzəmmət etmişdir. (Əllamə Təbatəbai, "Əl- mizan", c. 20, səh. 199- 200)

Belə olan halda ayədəki şəxsdən məqsəd Məhəmməd peyğəmbərin (s) olmadığı aydınlaşır. Cünki, ilahi peyğəmbərlər heç bir zaman Allahın qəzəbinə, nifrətinə düçar olan əməllər etməzlər.Və belə şəxsləri hikmətli Allah heç bir vaxt peyğəmbərlik məqamına da layiq görməz.
Çox üzr istəyirəm Yuxarıda yazdığım fikirləri bir saytdan götürdüm Bu surənin təfsirini araşdırdım və bu yazıları oxudum Sizinlə də paylaşmaq istədim Həddimi aşdımsa haqqınızı halal edin ALLAH razı olsun

Загрузка...

SON YAZILAR

Яндекс.Метрика